🔍 Tìm kiếm thông tin tại khu vực Đà Nẵng:




Chào các em học sinh lớp 9 thân mến!

Thầy/Cô biết rằng kỳ thi vào lớp 10 sắp tới là một cột mốc quan trọng, và các em đang dốc sức ôn luyện cho môn Tiếng Anh. Để giúp các em tự tin hơn và nắm vững kiến thức ngữ pháp trọng tâm, hôm nay, Thầy/Cô sẽ cùng các em đi sâu vào những chuyên đề ngữ pháp “đinh” thường xuyên xuất hiện trong đề thi. Mục tiêu là không chỉ hiểu lý thuyết mà còn biết cách áp dụng hiệu quả vào bài tập thực tế.

Hãy cùng nhau khám phá và chinh phục những chuyên đề này nhé!

Mục lục

Chuyên đề 1: Câu Bị Động (Passive Voice)

1.1. Khái niệm và mục đích sử dụng

Câu bị động là loại câu mà chủ ngữ (Subject) là người hoặc vật tiếp nhận hành động, thay vì là người hoặc vật thực hiện hành động. Chúng ta dùng câu bị động khi:

  • Muốn nhấn mạnh hành động hoặc đối tượng bị tác động bởi hành động, hơn là người/vật thực hiện hành động.
  • Không biết hoặc không quan tâm ai là người thực hiện hành động.

Ví dụ:

  • Active: People speak English all over the world. (Người ta nói tiếng Anh trên toàn thế giới.)
  • Passive: English is spoken all over the world. (Tiếng Anh được nói trên toàn thế giới.)

1.2. Công thức chung

Cấu trúc cơ bản của câu bị động là: S + BE + V3/ED + (BY O)

  • S (Subject): Chủ ngữ (từ tân ngữ của câu chủ động chuyển thành).
  • BE: Động từ “to be” chia theo thì và chủ ngữ mới.
  • V3/ED: Quá khứ phân từ của động từ chính.
  • (BY O): Người hoặc vật thực hiện hành động (có thể lược bỏ nếu không cần thiết hoặc không rõ ràng).

1.3. Bảng tổng hợp công thức bị động theo thì

Đây là những thì thường gặp nhất trong các bài thi vào 10:

  1. Hiện tại đơn (Present Simple)

    • Active: S + V(s/es) + O
    • Passive: S + am/is/are + V3/ED + (by O)
    • Ví dụ:
      • Active: My mother cooks dinner every day.
      • Passive: Dinner is cooked by my mother every day.
  2. Quá khứ đơn (Past Simple)

    • Active: S + V2/ED + O
    • Passive: S + was/were + V3/ED + (by O)
    • Ví dụ:
      • Active: They built this house in 1990.
      • Passive: This house was built in 1990.
  3. Hiện tại hoàn thành (Present Perfect)

    • Active: S + have/has + V3/ED + O
    • Passive: S + have/has + been + V3/ED + (by O)
    • Ví dụ:
      • Active: Someone has stolen my bike.
      • Passive: My bike has been stolen.
  4. Tương lai đơn (Future Simple)

    • Active: S + will + V(bare) + O
    • Passive: S + will + be + V3/ED + (by O)
    • Ví dụ:
      • Active: We will finish the project next week.
      • Passive: The project will be finished next week.
  5. Động từ khuyết thiếu (Modals: can, must, should, may, might…)

    • Active: S + modal + V(bare) + O
    • Passive: S + modal + be + V3/ED + (by O)
    • Ví dụ:
      • Active: You must do your homework.
      • Passive: Your homework must be done.

1.4. Lưu ý quan trọng khi chuyển sang bị động

  • Chủ ngữ của câu chủ động sẽ trở thành tân ngữ đứng sau “by” trong câu bị động. Nếu chủ ngữ là các đại từ chung chung như people, someone, somebody, they, we, you thì thường được bỏ qua.
  • Động từ “to be” phải chia đúng thì, đúng số ít/số nhiều theo chủ ngữ mới.
  • Luôn dùng Quá khứ phân từ (V3/ED) của động từ chính.

1.5. Bài tập vận dụng 1 (Chuyển sang câu bị động)

Hãy chuyển các câu chủ động sau sang câu bị động:

  1. Someone cleans the room every day.
  2. My father built this house in 2000.
  3. They have planted many trees in the park.
  4. The students must do their homework carefully.
  5. People will hold the meeting next Monday.

1.6. Đáp án gợi ý 1

  1. The room is cleaned every day.
  2. This house was built by my father in 2000.
  3. Many trees have been planted in the park.
  4. Their homework must be done carefully (by the students).
  5. The meeting will be held next Monday.

Tuyệt vời! Chuyên đề Câu Bị Động không quá khó nếu các em nắm vững công thức của từng thì. Bây giờ chúng ta sẽ chuyển sang một chuyên đề cũng quan trọng không kém!

Chuyên đề 2: Câu Tường Thuật (Reported Speech)

2.1. Khái niệm và mục đích sử dụng

Câu tường thuật (hay câu gián tiếp) dùng để kể lại lời nói, suy nghĩ, câu hỏi hoặc yêu cầu của người khác mà không trích dẫn nguyên văn. Khi chuyển từ câu trực tiếp sang gián tiếp, chúng ta thường phải thay đổi thì của động từ, đại từ, trạng từ chỉ thời gian và nơi chốn.

2.2. Các loại câu tường thuật và công thức

  1. Câu tường thuật dạng Trần thuật (Statements)

    • Công thức: S + said (that) / told O (that) + S + V (lùi thì) + …
    • Lưu ý:
      • said dùng khi không có tân ngữ.
      • told phải có tân ngữ đi kèm (told me, told him…).
      • that có thể lược bỏ.
    • Nguyên tắc lùi thì:
      • Hiện tại đơn -> Quá khứ đơn
      • Hiện tại tiếp diễn -> Quá khứ tiếp diễn
      • Hiện tại hoàn thành -> Quá khứ hoàn thành
      • Quá khứ đơn -> Quá khứ hoàn thành
      • Quá khứ tiếp diễn -> Quá khứ hoàn thành tiếp diễn
      • will -> would
      • can -> could
      • may -> might
      • must -> had to
      • (should, ought to, had better, would, could, might không lùi thì)
    • Thay đổi trạng từ thời gian/nơi chốn:
      • now -> then
      • today -> that day
      • tomorrow -> the next day / the following day
      • yesterday -> the day before / the previous day
      • here -> there
      • this/these -> that/those
      • ago -> before
    • Ví dụ:
      • Direct: “I am studying English now,” said Mary.
      • Reported: Mary said (that) she was studying English then.
      • Direct: “I visited Ha Long Bay last week,” Tom said to me.
      • Reported: Tom told me (that) he had visited Ha Long Bay the week before.
  2. Câu tường thuật dạng Câu hỏi (Questions)

    • Công thức: S + asked (O) / wondered / wanted to know + WH-word / if / whether + S + V (lùi thì) + …
    • Lưu ý:
      • Đổi trật tự câu hỏi thành câu khẳng định (không đảo ngữ).
      • Không dùng trợ động từ do/does/did.
    • Với câu hỏi WH- (who, what, when, where, why, how): Dùng chính từ WH- đó làm từ nối.
      • Direct: “Where do you live?” she asked him.
      • Reported: She asked him where he lived.
    • Với câu hỏi Yes/No: Dùng if hoặc whether làm từ nối.
      • Direct: “Are you a student?” asked the man.
      • Reported: The man asked if I was a student.
  3. Câu tường thuật dạng Mệnh lệnh/Yêu cầu (Commands/Requests)

    • Công thức: S + asked/told/ordered/advised/warned O + (not) + to-V + …
    • Ví dụ:
      • Direct: “Open the door!” he said to me.
      • Reported: He told me to open the door.
      • Direct: “Don’t touch the stove,” my mother said to me.
      • Reported: My mother told me not to touch the stove.

2.3. Lưu ý quan trọng khi tường thuật

  • Thay đổi đại từ: Phải thay đổi đại từ nhân xưng, tính từ sở hữu sao cho phù hợp với người nói và người nghe trong câu tường thuật.
  • Không lùi thì:
    • Nếu động từ tường thuật ở hiện tại (says, tells).
    • Khi tường thuật một sự thật hiển nhiên, chân lý.
    • Trong câu điều kiện loại 2, 3 (chỉ lùi thì động từ trong mệnh đề chính).

2.4. Bài tập vận dụng 2 (Chuyển sang câu tường thuật)

Hãy chuyển các câu trực tiếp sau sang câu tường thuật:

  1. “I will go to Ha Noi tomorrow,” said Minh.
  2. “What time do you usually get up?” he asked me.
  3. “Don’t forget to send the email,” said my boss to me.
  4. “We have finished our project,” they told their teacher.
  5. “Can you help me with this exercise?” Mary asked Peter.

2.5. Đáp án gợi ý 2

  1. Minh said that he would go to Ha Noi the next day.
  2. He asked me what time I usually got up.
  3. My boss told me not to forget to send the email.
  4. They told their teacher that they had finished their project.
  5. Mary asked Peter if he could help her with that exercise.

Chuyên đề câu tường thuật đòi hỏi sự cẩn thận và nhớ nhiều quy tắc nhỏ. Các em hãy luyện tập thường xuyên để phản xạ tốt hơn nhé!

Khăn Tắm, Khăn Gội, Khăn Mặt Royal Towel Sợi Cotton Mềm Mịn, Thấm Hút Tốt, Không Xổ Lông, Không Phai Màu

💡 Gợi ý lựa chọn tốt nhất cho: Sản Phẩm Đề Xuất

Đang có chương trình ưu đãi và giảm giá độc quyền trên Khăn Tắm, Khăn Gội, Khăn Mặt Royal Towel Sợi Cotton Mềm Mịn, Thấm Hút Tốt, Không Xổ Lông, Không Phai Màu. Khám phá ngay!

Xem Chi Tiết & Nhận Ưu Đãi →

Chuyên đề 3: Câu Điều Kiện (Conditional Sentences)

3.1. Khái niệm và mục đích sử dụng

Câu điều kiện dùng để diễn tả một sự việc, hành động có thể xảy ra hoặc không xảy ra, tùy thuộc vào một điều kiện nào đó. Có 3 loại câu điều kiện chính mà các em cần nắm vững.

3.2. Các loại câu điều kiện

  1. Câu điều kiện loại 1 (Type 1 Conditional – Điều kiện có thể xảy ra ở hiện tại hoặc tương lai)

    • Công thức: If + S + V(hiện tại đơn), S + will/can/may + V(bare)
    • Ví dụ:
      • If it rains, we will stay at home. (Nếu trời mưa, chúng ta sẽ ở nhà.)
      • If you study hard, you can pass the exam. (Nếu bạn học chăm chỉ, bạn có thể vượt qua kỳ thi.)
  2. Câu điều kiện loại 2 (Type 2 Conditional – Điều kiện không có thật ở hiện tại hoặc tương lai)

    • Công thức: If + S + V(quá khứ đơn), S + would/could/might + V(bare)
    • Lưu ý: Với động từ “to be” trong mệnh đề “if”, luôn dùng were cho tất cả các ngôi (I, he, she, it, we, you, they).
    • Ví dụ:
      • If I were a bird, I would fly to you. (Nếu tôi là một con chim, tôi sẽ bay đến chỗ bạn. – Nhưng tôi không phải chim.)
      • If I had a lot of money, I would buy a big house. (Nếu tôi có nhiều tiền, tôi sẽ mua một ngôi nhà lớn. – Nhưng tôi không có.)
  3. Câu điều kiện loại 3 (Type 3 Conditional – Điều kiện không có thật trong quá khứ)

    • Công thức: If + S + had + V3/ED, S + would/could/might + have + V3/ED
    • Ví dụ:
      • If I had studied harder, I would have passed the exam. (Nếu tôi đã học chăm chỉ hơn, tôi đã đậu kỳ thi rồi. – Nhưng thực tế là đã không học và không đậu.)

3.3. Lưu ý quan trọng

  • Thứ tự các mệnh đề có thể đảo ngược: Mệnh đề kết quả có thể đứng trước mệnh đề “if” mà không làm thay đổi nghĩa, nhưng khi đó không cần dấu phẩy.
    • We will stay at home if it rains.
  • Ngoài “if”, một số từ khác cũng có thể dùng trong câu điều kiện: unless (trừ khi), as long as (miễn là), provided that (với điều kiện là), in case (trong trường hợp).

3.4. Bài tập vận dụng 3 (Hoàn thành câu điều kiện)

Hãy hoàn thành các câu điều kiện sau, chọn dạng đúng của động từ trong ngoặc:

  1. If I (find) ______ your wallet, I (return) ______ it to you. (Loại 1)
  2. If she (be) ______ here, she (help) ______ us. (Loại 2)
  3. If you (not study) ______ hard, you (not pass) ______ the exam. (Loại 1)
  4. If I (know) ______ his address, I (send) ______ him a letter. (Loại 2)
  5. If they (invite) ______ me, I (go) ______ to their party. (Loại 3 – giả định trong quá khứ)

3.5. Đáp án gợi ý 3

  1. If I find your wallet, I will return it to you.
  2. If she were here, she would help us.
  3. If you don’t study hard, you won’t pass the exam.
  4. If I knew his address, I would send him a letter.
  5. If they had invited me, I would have gone to their party.

Câu điều kiện là một chuyên đề rất hay và ứng dụng nhiều trong giao tiếp. Hãy chắc chắn rằng các em phân biệt rõ 3 loại câu này nhé!

Chuyên đề 4: Mệnh Đề Quan Hệ (Relative Clauses)

4.1. Khái niệm và mục đích sử dụng

Mệnh đề quan hệ (hay mệnh đề tính ngữ) là một mệnh đề phụ được dùng để bổ sung ý nghĩa cho một danh từ hoặc đại từ đứng trước nó (gọi là tiền ngữ). Mệnh đề quan hệ thường bắt đầu bằng các đại từ quan hệ (who, whom, whose, which, that) hoặc trạng từ quan hệ (where, when, why).

4.2. Các đại từ và trạng từ quan hệ thường gặp

  1. Who, Whom, Which, That

    • Who: Thay thế cho người, làm chủ ngữ hoặc tân ngữ trong mệnh đề quan hệ. (Chỉ dùng với người)
    • Whom: Thay thế cho người, làm tân ngữ trong mệnh đề quan hệ. (Thường dùng trong văn viết trang trọng, trong văn nói thường dùng “who”)
    • Which: Thay thế cho vật, làm chủ ngữ hoặc tân ngữ. (Chỉ dùng với vật)
    • That: Thay thế cho người hoặc vật, làm chủ ngữ hoặc tân ngữ.
      • Có thể dùng thay cho “who” hoặc “which” trong mệnh đề quan hệ xác định.
      • Không dùng trong mệnh đề quan hệ không xác định (có dấu phẩy).
      • Không đứng sau giới từ.
    • Ví dụ:
      • This is the man who helped me. (Người)
      • The book which I lent you is very interesting. (Vật)
      • This is the house that my father built. (Người/Vật)
  2. Whose

    • Whose: Thay thế cho tính từ sở hữu (my, his, her, their, its, Minh’s…). Luôn đi kèm với một danh từ.
    • Ví dụ:
      • This is the boy whose father is a famous doctor. (Bố của cậu bé đó)
  3. Where, When, Why

    • Where: Thay thế cho trạng từ chỉ nơi chốn (in/at/on which).
    • When: Thay thế cho trạng từ chỉ thời gian (at/on/in which).
    • Why: Thay thế cho lý do (for which).
    • Ví dụ:
      • This is the house where I was born. (Nơi tôi được sinh ra)
      • I remember the day when we first met. (Ngày chúng ta gặp nhau lần đầu)
      • Tell me the reason why you were late. (Lý do bạn trễ)

4.3. Mệnh đề quan hệ xác định và không xác định

  • Mệnh đề quan hệ xác định (Defining relative clauses): Cung cấp thông tin cần thiết để xác định danh từ đứng trước nó. Không có dấu phẩy. Không thể bỏ mệnh đề này nếu bỏ đi sẽ làm thay đổi nghĩa hoặc không rõ danh từ đang nói đến ai/cái gì.
    • Ví dụ: The student who got the highest score will receive a scholarship. (Mệnh đề “who got the highest score” giúp xác định “the student” nào.)
  • Mệnh đề quan hệ không xác định (Non-defining relative clauses): Cung cấp thông tin bổ sung, không cần thiết để xác định danh từ. Luôn có dấu phẩy ngăn cách với mệnh đề chính. Có thể bỏ mệnh đề này mà câu vẫn đầy đủ nghĩa. Không dùng “that”.
    • Ví dụ: My brother, who lives in Ho Chi Minh City, is a doctor. (Thông tin “who lives in Ho Chi Minh City” chỉ bổ sung thêm, “my brother” đã đủ xác định rồi.)

4.4. Lưu ý quan trọng

  • Khi đại từ quan hệ làm tân ngữ trong mệnh đề quan hệ xác định, chúng ta có thể lược bỏ đại từ quan hệ đó (who/whom/which/that).
    • The book (which/that) I read yesterday was interesting.
  • Khi đại từ quan hệ làm chủ ngữ, không được lược bỏ.
  • Không dùng that sau dấu phẩy hoặc sau giới từ.

4.5. Bài tập vận dụng 4 (Điền đại từ/trạng từ quan hệ thích hợp)

Điền đại từ/trạng từ quan hệ (who, whom, whose, which, that, where, when, why) thích hợp vào chỗ trống. Có thể có nhiều đáp án đúng, hãy chọn đáp án phù hợp nhất.

  1. This is the student ______ won the first prize.
  2. I know the girl ______ mother is a teacher.
  3. The book ______ you lent me is very interesting.
  4. This is the town ______ I was born.
  5. Do you remember the day ______ we went to the zoo?
  6. He is the man ______ I want to talk to.

4.6. Đáp án gợi ý 4

  1. This is the student who/that won the first prize. (Làm chủ ngữ cho động từ “won”)
  2. I know the girl whose mother is a teacher. (Thể hiện sở hữu)
  3. The book which/that you lent me is very interesting. (Làm tân ngữ cho “lent”, có thể lược bỏ)
  4. This is the town where I was born. (Thay thế cho địa điểm, hoặc “in which”)
  5. Do you remember the day when we went to the zoo? (Thay thế cho thời gian, hoặc “on which”)
  6. He is the man whom/who/that I want to talk to. (Làm tân ngữ cho “talk to”, có thể lược bỏ. “Whom” trang trọng nhất.)

Lời kết

Các em học sinh thân mến,

Ngữ pháp Tiếng Anh là một phần không thể thiếu trong hành trình chinh phục kỳ thi vào lớp 10. Bốn chuyên đề trên là những kiến thức nền tảng và trọng tâm, thường xuyên xuất hiện trong các đề thi. Thầy/Cô hy vọng rằng bài hướng dẫn chi tiết này đã cung cấp cho các em một cái nhìn tổng quan và sâu sắc về từng chuyên đề.

Hãy nhớ rằng, chìa khóa để thành công không chỉ là hiểu lý thuyết mà còn là sự luyện tập thường xuyên, cẩn thận và kiên trì. Đừng ngại mắc lỗi, hãy học hỏi từ chúng và không ngừng cải thiện.

Chúc các em ôn tập thật tốt và đạt được kết quả cao nhất trong kỳ thi sắp tới!

Thân ái,

Thầy/Cô Giáo viên Luyện thi vào lớp 10