Chào các con học sinh lớp 2 thân yêu và quý vị phụ huynh!
Cô chào tất cả các con và quý phụ huynh! Cô rất vui khi được đồng hành cùng các con trong hành trình khám phá thế giới Toán học với bộ sách “Kết nối tri thức với cuộc sống”. Hôm nay, chúng ta sẽ cùng nhau tìm hiểu một dạng toán rất thú vị và thường gặp trong cuộc sống hàng ngày, đó là “Bài toán về nhiều hơn, ít hơn”.
Dạng toán này sẽ giúp các con rèn luyện kỹ năng đọc hiểu đề bài, phân tích thông tin và lựa chọn phép tính phù hợp. Đừng lo lắng nhé, cô sẽ hướng dẫn các con từng bước một thật chi tiết để ai cũng có thể giải toán thật giỏi!
1. Hiểu đúng về “Nhiều hơn” và “Ít hơn”
Trước khi bắt đầu giải toán, chúng ta hãy cùng nhắc lại ý nghĩa của hai từ khóa quan trọng này nhé:
- “Nhiều hơn”: Nghĩa là một số lượng nào đó lớn hơn, có thêm một phần so với số lượng ban đầu.
- “Ít hơn”: Nghĩa là một số lượng nào đó nhỏ hơn, bị bớt đi một phần so với số lượng ban đầu.
Mấu chốt quan trọng nhất khi gặp dạng toán này là: Các con hãy tự hỏi mình đang muốn tìm số LỚN HƠN hay số BÉ HƠN nhé!
2. Hướng dẫn chi tiết cách giải các bài toán về “Nhiều hơn, Ít hơn”
Dạng 1: Bài toán tìm số LỚN HƠN khi biết số BÉ và phần nhiều hơn.
Đây là dạng bài cơ bản nhất. Khi đề bài cho biết một số lượng và nói rằng số lượng cần tìm “nhiều hơn” số đã biết một phần nào đó.
Cách giải: Chúng ta sẽ dùng phép CỘNG.
Công thức: Số lớn hơn = Số bé + phần nhiều hơn
Ví dụ minh họa:
An có 5 cái kẹo. Bình có nhiều hơn An 2 cái kẹo. Hỏi Bình có bao nhiêu cái kẹo?
-
Bước 1: Đọc kỹ đề bài và Tóm tắt.
Đọc đề bài thật chậm và gạch chân những thông tin quan trọng:
- An có: 5 cái kẹo
- Bình nhiều hơn An: 2 cái kẹo
- Bình có: …? cái kẹo
Tóm tắt:
An: 5 cái kẹo
Bình: nhiều hơn An 2 cái kẹo
Bình: … cái kẹo?
-
Bước 2: Phân tích bài toán.
Chúng ta thấy An có 5 cái kẹo, Bình “nhiều hơn An” 2 cái. Như vậy, số kẹo của Bình sẽ lớn hơn số kẹo của An. Chúng ta đang cần tìm số LỚN HƠN. Khi tìm số lớn hơn, chúng ta dùng phép cộng.
-
Bước 3: Thực hiện phép tính.
Số kẹo của Bình = Số kẹo của An + phần nhiều hơn
5 + 2 = 7 (cái)
-
Bước 4: Viết câu trả lời.
Dựa vào câu hỏi, chúng ta viết câu trả lời đầy đủ.
Bài giải mẫu:
Tóm tắt:
An: 5 cái kẹo
Bình: nhiều hơn An 2 cái kẹo
Bình: … cái kẹo?
Bài giải:
Số cái kẹo Bình có là:
5 + 2 = 7 (cái kẹo)
Đáp số: 7 cái kẹo.
Dạng 2: Bài toán tìm số BÉ HƠN khi biết số LỚN và phần ít hơn.
Khi đề bài cho biết một số lượng và nói rằng số lượng cần tìm “ít hơn” số đã biết một phần nào đó.
Cách giải: Chúng ta sẽ dùng phép TRỪ.
Công thức: Số bé hơn = Số lớn – phần ít hơn
Ví dụ minh họa:
Hà có 7 bông hoa. Mai có ít hơn Hà 3 bông hoa. Hỏi Mai có bao nhiêu bông hoa?
-
Bước 1: Đọc kỹ đề bài và Tóm tắt.
- Hà có: 7 bông hoa
- Mai ít hơn Hà: 3 bông hoa
- Mai có: …? bông hoa
Tóm tắt:
Hà: 7 bông hoa
Mai: ít hơn Hà 3 bông hoa
Mai: … bông hoa?
-
Bước 2: Phân tích bài toán.
Chúng ta thấy Hà có 7 bông hoa, Mai “ít hơn Hà” 3 bông. Như vậy, số hoa của Mai sẽ nhỏ hơn số hoa của Hà. Chúng ta đang cần tìm số BÉ HƠN. Khi tìm số bé hơn, chúng ta dùng phép trừ.
-
Bước 3: Thực hiện phép tính.
Số hoa của Mai = Số hoa của Hà – phần ít hơn
7 – 3 = 4 (bông)
-
Bước 4: Viết câu trả lời.
Bài giải mẫu:
Tóm tắt:
Hà: 7 bông hoa
Mai: ít hơn Hà 3 bông hoa
Mai: … bông hoa?
Bài giải:
Số bông hoa Mai có là:
7 – 3 = 4 (bông hoa)
Đáp số: 4 bông hoa.
Dạng 3: Các trường hợp đặc biệt hơn (Nhưng vẫn dựa trên nguyên tắc “tìm số lớn hơn” hay “tìm số bé hơn”)
Đôi khi, đề bài có thể “đánh lừa” chúng ta một chút về cách diễn đạt. Các con hãy thật bình tĩnh và nhớ nguyên tắc cốt lõi: “Mình đang tìm số LỚN HƠN hay số BÉ HƠN?”
Ví dụ 1: Khi đề bài cho “A nhiều hơn B” nhưng lại hỏi B (là số bé hơn).
Lớp 2A có 25 học sinh. Số học sinh lớp 2A nhiều hơn số học sinh lớp 2B là 3 bạn. Hỏi lớp 2B có bao nhiêu học sinh?
-
Bước 1: Đọc kỹ đề bài và Tóm tắt.
Tóm tắt:
Lớp 2A: 25 học sinh
2A nhiều hơn 2B: 3 học sinh
Lớp 2B: … học sinh?
-
Bước 2: Phân tích bài toán.
Đề bài nói “Lớp 2A nhiều hơn lớp 2B”. Điều này có nghĩa là lớp 2B ít hơn lớp 2A. Chúng ta đã biết số học sinh lớp 2A (là số lớn) và phần chênh lệch (3 bạn). Chúng ta cần tìm số học sinh lớp 2B (là số BÉ HƠN).
Cách giải: Dùng phép TRỪ.
💡 Gợi ý lựa chọn tốt nhất cho: Sản Phẩm Đề Xuất
Đang có chương trình ưu đãi và giảm giá độc quyền trên Khăn Tắm, Khăn Gội, Khăn Mặt Royal Towel Sợi Cotton Mềm Mịn, Thấm Hút Tốt, Không Xổ Lông, Không Phai Màu. Khám phá ngay!
Xem Chi Tiết & Nhận Ưu Đãi → -
Bước 3: Thực hiện phép tính.
25 – 3 = 22 (học sinh)
-
Bước 4: Viết câu trả lời.
Bài giải mẫu:
Tóm tắt:
Lớp 2A: 25 học sinh
Số học sinh 2A nhiều hơn số học sinh 2B: 3 học sinh
Lớp 2B: … học sinh?
Bài giải:
Số học sinh lớp 2B có là:
25 – 3 = 22 (học sinh)
Đáp số: 22 học sinh.
Ví dụ 2: Khi đề bài cho “A ít hơn B” nhưng lại hỏi B (là số lớn hơn).
Hồng có 10 quyển vở. Số vở của Hồng ít hơn số vở của Lan là 4 quyển. Hỏi Lan có bao nhiêu quyển vở?
-
Bước 1: Đọc kỹ đề bài và Tóm tắt.
Tóm tắt:
Hồng: 10 quyển vở
Hồng ít hơn Lan: 4 quyển vở
Lan: … quyển vở?
-
Bước 2: Phân tích bài toán.
Đề bài nói “Hồng ít hơn Lan”. Điều này có nghĩa là Lan nhiều hơn Hồng. Chúng ta đã biết số vở của Hồng (là số bé) và phần chênh lệch (4 quyển). Chúng ta cần tìm số vở của Lan (là số LỚN HƠN).
Cách giải: Dùng phép CỘNG.
-
Bước 3: Thực hiện phép tính.
10 + 4 = 14 (quyển)
-
Bước 4: Viết câu trả lời.
Bài giải mẫu:
Tóm tắt:
Hồng: 10 quyển vở
Số vở Hồng ít hơn số vở Lan: 4 quyển vở
Lan: … quyển vở?
Bài giải:
Số quyển vở Lan có là:
10 + 4 = 14 (quyển vở)
Đáp số: 14 quyển vở.
3. Bài tập tự luyện
Các con hãy vận dụng những kiến thức vừa học để giải các bài toán sau nhé. Nhớ làm theo từng bước!
-
Bài 1: Trong vườn có 15 cây cam. Số cây bưởi nhiều hơn số cây cam là 7 cây. Hỏi trong vườn có bao nhiêu cây bưởi?
Tóm tắt:
Cam: 15 cây
Bưởi: nhiều hơn cam 7 cây
Bưởi: … cây?
Bài giải:
Số cây bưởi trong vườn có là:
15 + 7 = 22 (cây)
Đáp số: 22 cây bưởi.
-
Bài 2: Bố đi câu được 18 con cá rô. Mẹ đi câu được ít hơn bố 5 con cá rô. Hỏi mẹ câu được bao nhiêu con cá rô?
Tóm tắt:
Bố câu được: 18 con cá
Mẹ câu được: ít hơn bố 5 con cá
Mẹ câu được: … con cá?
Bài giải:
Số con cá rô mẹ câu được là:
18 – 5 = 13 (con cá)
Đáp số: 13 con cá.
-
Bài 3: Bạn Hoa có 20 cái nhãn vở. Số nhãn vở của bạn Hoa nhiều hơn số nhãn vở của bạn Mai là 8 cái. Hỏi bạn Mai có bao nhiêu cái nhãn vở?
Tóm tắt:
Hoa: 20 cái nhãn vở
Hoa nhiều hơn Mai: 8 cái nhãn vở
Mai: … cái nhãn vở?
Bài giải:
Số cái nhãn vở Mai có là:
20 – 8 = 12 (cái nhãn vở)
Đáp số: 12 cái nhãn vở.
4. Lời khuyên dành cho phụ huynh và học sinh
Các con học sinh thân mến, dạng toán “nhiều hơn, ít hơn” không hề khó đúng không nào? Chỉ cần các con luôn ghi nhớ:
- Đọc đề bài thật kỹ, gạch chân từ khóa.
- Tóm tắt bài toán để dễ hình dung.
- Tự hỏi: “Mình đang tìm số LỚN HƠN hay số BÉ HƠN?”
- Nếu tìm số LỚN HƠN thì dùng phép CỘNG.
- Nếu tìm số BÉ HƠN thì dùng phép TRỪ.
Quý phụ huynh hãy khuyến khích con đọc to đề bài, tóm tắt và trình bày bài giải thật sạch đẹp, rõ ràng nhé. Việc tự đặt câu hỏi và phân tích bài toán sẽ giúp con hình thành tư duy logic rất tốt!
Cô chúc các con học tập thật tốt và luôn yêu thích môn Toán!