Đề thi học kì 2 Ngữ văn 7 Kết nối tri thức có đáp án và lời giải chi tiết

Nguyen Tokyo

15/09/2026

Share:

ĐỀ THI HỌC KÌ 2 NGỮ VĂN 7 – SÁCH KẾT NỐI TRI THỨC VỚI CUỘC SỐNG

Thời gian làm bài: 90 phút (Không kể thời gian phát đề)

Dạng bài: Kiểm tra tổng hợp Đọc hiểu và Tập làm văn bám sát cấu trúc đề thi Học kì 2 Ngữ văn 7 sách Kết nối tri thức.

PHẦN I: ĐỌC HIỂU (6,0 ĐIỂM)

Đọc kĩ đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu bên dưới:

“Trong cuộc sống, mỗi người đều trải qua những khó khăn và thử thách. Một hạt giống nằm trong lòng đất tối tăm, nếu không nỗ lực vươn qua lớp đất cứng để đón ánh nắng mặt trời thì mãi mãi chỉ là một hạt giống khô mốc. Con người cũng vậy, nếu không đối mặt với gian khổ, không dám bước ra khỏi vùng an toàn của bản thân thì không bao giờ biết được năng lực thực sự của mình đến đâu.”

“Hãy nhớ rằng, giông bão chỉ làm cho rễ cây bám sâu hơn vào lòng đất. Mỗi lần vượt qua khó khăn là một lần bạn tích lũy thêm sự kiên cường và kinh nghiệm quý báu cho hành trình trưởng thành của chính mình.”

Câu 1 (0,5 điểm): Đoạn trích trên thuộc phương thức biểu đạt chính nào?

Câu 2 (0,5 điểm): Hình ảnh “hạt giống nằm trong lòng đất tối tăm” trong đoạn trích tượng trưng cho điều gì?

Câu 3 (1,0 điểm): Tìm một câu mở rộng thành phần chính bằng cụm từ có trong đoạn văn thứ nhất và chỉ ra cụm từ được dùng để mở rộng.

Câu 4 (1,0 điểm): Hãy chỉ ra và nêu tác dụng của biện pháp tu từ so sánh được sử dụng trong đoạn trích.

Câu 5 (1,0 điểm): Em hiểu câu nói: “Giông bão chỉ làm cho rễ cây bám sâu hơn vào lòng đất” như thế nào?

Câu 6 (2,0 điểm): Từ nội dung đoạn trích trên, hãy viết một đoạn văn ngắn (từ 5 đến 7 câu) rút ra bài học về sự nỗ lực vươn lên trong cuộc sống của học sinh hiện nay.

💡 Gợi ý lựa chọn tốt nhất cho: Sản Phẩm Đề Xuất

Đang có chương trình ưu đãi và giảm giá độc quyền trên [SIÊU TO, CAO CẤP] Giấy vệ sinh treo tường TopGia thùng 10 12 8 6 bịch đa sắc, combo tiết kiệm 1280 tờ. Khám phá ngay!

Xem Chi Tiết & Nhận Ưu Đãi →

PHẦN II: VIẾT (4,0 ĐIỂM)

Đề bài: Viết bài văn nghị luận (khoảng 400 đến 500 chữ) thể hiện quan điểm của em về một vấn đề đời sống: Ý nghĩa của tinh thần tự học đối với học sinh THCS hiện nay.

HƯỚNG DẪN GIẢI VÀ ĐÁP ÁN CHI TIẾT

PHẦN I: ĐỌC HIỂU (6,0 ĐIỂM)

Câu 1:

• Đáp án: Phương thức biểu đạt chính là Nghị luận.
• Giải thích: Đoạn văn nêu ra quan điểm, lý lẽ và dẫn chứng nhằm thuyết phục người đọc về tinh thần vượt khó.

Câu 2:

• Đáp án: Hình ảnh “hạt giống nằm trong lòng đất tối tăm” tượng trưng cho hoàn cảnh khó khăn, thử thách hoặc sự thu mình trong vùng an toàn, chưa bộc lộ hết khả năng của con người.

Câu 3:

• Đáp án:
• Câu văn mở rộng thành phần: “Trong cuộc sống, mỗi người đều trải qua những khó khăn và thử thách.”
• Phần mở rộng: Vị ngữ “trải qua những khó khăn và thử thách” được mở rộng bằng cụm động từ thay vì một động từ đơn lẻ (hoặc bổ ngữ được mở rộng thành cụm danh từ “những khó khăn và thử thách”).

Câu 4:

• Đáp án:
• Biện pháp tu từ so sánh: “Con người cũng vậy…” (So sánh quá trình phát triển của con người với sự nỗ lực vươn lên của hạt giống).
• Tác dụng:
  • Làm cho câu văn trở nên sinh động, gợi hình, gợi cảm và dễ hiểu.
  • Nhấn mạnh tầm quan trọng của việc con người phải dũng cảm đối mặt với thử thách để phát triển bản thân.

Câu 5:

• Đáp án: Ý nghĩa câu nói:
• “Giông bão” biểu tượng cho những trở ngại, thất bại, nghịch cảnh trong cuộc sống.
• “Rễ cây bám sâu hơn” tượng trưng cho bản lĩnh, sự vững vàng, nội lực của con người ngày càng tăng lên.
• => Thử thách không làm con người gục ngã mà chính là cơ hội để con người trôi rèn ý chí, trở nên kiên cường hơn.

Câu 6:

• Yêu cầu hình thức: Đoạn văn từ 5 đến 7 câu, diễn đạt trôi chảy, đúng chính tả, không sai ngữ pháp.
• Yêu cầu nội dung: Học sinh nêu được bài học thực tế, bao gồm:
  • Nhận thức được khó khăn là điều tất yếu trong quá trình học tập và trưởng thành.
  • Không chán nản hay bỏ cuộc khi gặp bài toán khó, điểm số thấp hay áp lực học tập.
  • Luôn duy trì thái độ tích cực, chủ động tìm giải pháp vượt qua để hoàn thiện bản thân mỗi ngày.

PHẦN II: VIẾT (4,0 ĐIỂM)

1. Hướng dẫn lập dàn ý chi tiết

• Mở bài (0,5 điểm):
  • Dẫn dắt vào chủ đề tinh thần tự học.
  • Nêu vấn đề nghị luận: Tinh thần tự học có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với mỗi học sinh THCS hiện nay.
• Thân bài (3,0 điểm):
  • Giải thích thế nào là tự học? Tự học là chủ động, tự giác tìm tòi, tiếp thu kiến thức mà không cần sự nhắc nhở hay ép buộc từ người khác.
  • Biểu hiện của tinh thần tự học:
    • Tự giác làm bài tập về nhà, chủ động đọc trước bài mới.
    • Đọc thêm sách tham khảo, tra cứu tài liệu trên internet, học hỏi từ bạn bè và thực tế.
    • Biết tự rút kinh nghiệm từ những lỗi sai sau mỗi bài kiểm tra.
  • Ý nghĩa của tinh thần tự học:
    • Giúp học sinh ghi nhớ kiến thức sâu sắc và chủ động sáng tạo.
    • Rèn luyện tính tự lập, sự kiên nhẫn và bản lĩnh sống.
    • Thích ứng tốt với sự phát triển nhanh chóng của tri thức trong thời đại công nghệ.
  • Phản biện: Phê phán những học sinh thụ động, ỷ lại vào thầy cô, cha mẹ, hoặc lười biếng, phụ thuộc vào bài mẫu.
• Kết bài (0,5 điểm):
  • Khẳng định lại tầm quan trọng của tinh thần tự học.
  • Rút ra bài học hành động cho bản thân (Lập kế hoạch học tập cá nhân, đọc sách mỗi ngày).

2. Bài văn mẫu tham khảo đạt điểm cao

Trong thời đại bùng nổ thông tin hiện nay, tri thức nhân loại đang thay đổi từng ngày. Để không bị tụt hậu, tinh thần tự học đóng vai trò cốt lõi và là chìa khóa vàng dẫn đến thành công của mỗi học sinh THCS.

Tự học được hiểu là sự chủ động, tự giác tìm tòi, chiếm lĩnh kiến thức mà không chịu sự ép buộc hay phụ thuộc vào người khác. Tự học không chỉ dừng lại ở việc làm hết bài tập thầy cô giao về nhà, mà còn là việc tự đọc thêm sách báo, tìm kiếm thông tin từ các nguồn tài liệu tin cậy, và biết rút ra bài học kinh nghiệm sau những thất bại.

Ý nghĩa của tinh thần tự học là vô cùng to lớn. Trước hết, tự học giúp học sinh nắm vững và hiểu sâu sắc bản chất của kiến thức. Khi tự mình tìm ra lời giải cho một bài toán khó, niềm vui ấy sẽ giúp chúng ta nhớ lâu hơn và chủ động tư duy sáng tạo. Bên cạnh đó, thói quen tự học rèn luyện cho con người tính tự lập, kiên trì và không ngại khó khăn. Trong bối cảnh chương trình giáo dục mới hiện nay, tính chủ động của người học được đặt lên hàng đầu, tự học chính là phương pháp hiệu quả nhất để phát triển toàn diện năng lực bản thân.

Tuy nhiên, trong thực tế vẫn còn một bộ phận học sinh mang tâm lý thụ động, chờ đợi sự nhắc nhở từ cha mẹ, học vẹt hoặc phụ thuộc hoàn toàn vào các bài giải sẵn trên mạng. Đây là lối sống ỷ lại nguy hiểm, làm triệt tiêu khả năng tư duy độc lập của học sinh.

Tóm lại, tự học là một kỹ năng quan trọng mà bất kỳ học sinh nào cũng cần rèn luyện ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường. Là một học sinh lớp 7, em nhận thức rõ rằng bản thân cần phải tự giác hơn trong học tập, lập kế hoạch cá nhân khoa học để từng bước chinh phục đỉnh cao tri thức.