Hướng dẫn giải toán có lời văn Lớp 2 KNTT: Dạng bài Phép trừ có nhớ
Chào các con học sinh yêu quý và quý vị phụ huynh!
Cô rất vui được đồng hành cùng các con trên hành trình khám phá môn Toán Lớp 2, đặc biệt là với bộ sách giáo khoa “Kết nối tri thức với cuộc sống”. Hôm nay, chúng ta sẽ cùng nhau tìm hiểu một dạng toán rất quan trọng: Giải toán có lời văn với phép trừ có nhớ. Dạng bài này sẽ giúp các con vận dụng kiến thức về phép trừ có nhớ vào các tình huống thực tế, giúp chúng ta giải quyết nhiều vấn đề trong cuộc sống hằng ngày đấy!
1. Các bước cơ bản để giải một bài toán có lời văn
Để giải tốt các bài toán có lời văn, dù là phép cộng hay phép trừ có nhớ, các con hãy luôn ghi nhớ 6 bước sau nhé:
- Đọc kỹ đề bài: Đọc đi đọc lại ít nhất 2 lần để hiểu rõ bài toán nói về điều gì.
- Tìm hiểu bài toán hỏi gì, cho gì:
- “Bài toán cho biết gì?” (Những con số và sự kiện đề bài cung cấp).
- “Bài toán hỏi gì?” (Điều chúng ta cần tìm, thường ở cuối câu hỏi).
- Lập tóm tắt: Viết ngắn gọn những điều bài toán cho và hỏi. Tóm tắt giúp con nhìn rõ “bức tranh” của bài toán hơn.
- Tìm cách giải (lập phép tính): Dựa vào các từ khóa và điều bài toán hỏi, con sẽ suy nghĩ xem nên dùng phép tính cộng hay trừ.
- Dấu hiệu nhận biết phép trừ có nhớ: Khi bài toán hỏi “còn lại bao nhiêu?”, “ít hơn bao nhiêu?”, “hơn bao nhiêu?”, “đã dùng hết bao nhiêu?”, “bớt đi bao nhiêu?”, và đặc biệt là khi số ở hàng đơn vị của số bị trừ nhỏ hơn số ở hàng đơn vị của số trừ, con sẽ nghĩ ngay đến phép trừ có nhớ nhé!
- Trình bày bài giải: Viết bài giải theo 3 phần rõ ràng:
- Lời giải (câu trả lời cho câu hỏi của bài toán).
- Phép tính.
- Đáp số.
- Kiểm tra lại: Sau khi giải xong, hãy đọc lại bài giải và xem kết quả có hợp lý không nhé!
2. Bài tập mẫu: Phép trừ có nhớ trong toán có lời văn
Ví dụ 1: Tìm số còn lại
Đề bài: Một trang trại có 52 con gà. Buổi chiều, người ta đã bán đi 18 con gà. Hỏi trang trại còn lại bao nhiêu con gà?
Chúng ta cùng thực hiện theo 6 bước ở trên nhé:
- Đọc kỹ đề bài: (Các con hãy tự đọc lại đề bài 2 lần để nắm vững thông tin nhé!)
- Tìm hiểu bài toán hỏi gì, cho gì:
- Bài toán cho biết: Trang trại có 52 con gà. Đã bán đi 18 con gà.
- Bài toán hỏi: Trang trại còn lại bao nhiêu con gà?
- Lập tóm tắt:
Có: 52 con gà
Đã bán: 18 con gà
Còn lại: … con gà?
- Tìm cách giải (lập phép tính):
Bài toán hỏi “còn lại bao nhiêu”, vậy chúng ta sẽ dùng phép tính trừ. Cụ thể là: 52 – 18.
Khi đặt tính rồi tính, chúng ta thấy 2 ở hàng đơn vị không trừ được 8 ở hàng đơn vị. Đây chính là phép trừ có nhớ!
- Bước 1: Đặt tính thẳng hàng (đơn vị thẳng đơn vị, chục thẳng chục).
- Bước 2: Tính từ phải sang trái (từ hàng đơn vị trước).
2 không trừ được 8, ta lấy 12 trừ 8 bằng 4. Viết 4 vào hàng đơn vị.
Nhớ 1 vào hàng chục của số trừ (vào số 1 của 18). Vậy 1 chục bây giờ là 2 chục.
5 chục trừ 2 chục (gồm 1 chục của số 18 và 1 chục vừa nhớ) bằng 3 chục. Viết 3 vào hàng chục.
Vậy, 52 – 18 = 34.
- Trình bày bài giải:
Bài giải:
Trang trại còn lại số con gà là:
52 – 18 = 34 (con gà)
💡 Gợi ý lựa chọn tốt nhất cho: Sản Phẩm Đề Xuất
Đang có chương trình ưu đãi và giảm giá độc quyền trên Khăn Tắm, Khăn Gội, Khăn Mặt Royal Towel Sợi Cotton Mềm Mịn, Thấm Hút Tốt, Không Xổ Lông, Không Phai Màu. Khám phá ngay!
Xem Chi Tiết & Nhận Ưu Đãi →Đáp số: 34 con gà
- Kiểm tra lại: 34 con gà là một số hợp lý, nhỏ hơn 52.
Ví dụ 2: Tìm phần bị bớt đi
Đề bài: Một cuộn dây dài 80 cm. Sau khi cắt một đoạn để làm diều, cuộn dây còn lại dài 35 cm. Hỏi người ta đã cắt bao nhiêu xăng-ti-mét dây?
Chúng ta cùng thực hiện theo các bước nhé:
- Đọc kỹ đề bài: (Các con hãy đọc kỹ đề bài nhé!).
- Tìm hiểu bài toán hỏi gì, cho gì:
- Bài toán cho biết: Cuộn dây dài 80 cm (ban đầu). Còn lại 35 cm.
- Bài toán hỏi: Đã cắt bao nhiêu xăng-ti-mét dây?
- Lập tóm tắt:
Dài ban đầu: 80 cm
Còn lại: 35 cm
Đã cắt: … cm?
- Tìm cách giải (lập phép tính):
Để tìm phần đã cắt, ta lấy độ dài ban đầu trừ đi phần còn lại: 80 – 35.
Đây là một phép trừ có nhớ vì 0 ở hàng đơn vị không trừ được 5 ở hàng đơn vị.
- Bước 1: Đặt tính thẳng hàng.
- Bước 2: Tính từ phải sang trái.
0 không trừ được 5, ta lấy 10 trừ 5 bằng 5. Viết 5 vào hàng đơn vị.
Nhớ 1 vào hàng chục của số trừ (vào số 3 của 35). Vậy 3 chục bây giờ là 4 chục.
8 chục trừ 4 chục (gồm 3 chục của số 35 và 1 chục vừa nhớ) bằng 4 chục. Viết 4 vào hàng chục.
Vậy, 80 – 35 = 45.
- Trình bày bài giải:
Bài giải:
Người ta đã cắt số xăng-ti-mét dây là:
80 – 35 = 45 (cm)
Đáp số: 45 cm
- Kiểm tra lại: 45 cm là hợp lý. Nếu cắt 45 cm thì phần còn lại là 80 – 45 = 35 cm (đúng với đề bài đã cho).
3. Lời khuyên dành cho các con
- Hãy thực hành đặt tính rồi tính phép trừ có nhớ thật thành thạo trước khi giải toán có lời văn.
- Luôn đọc kỹ đề bài và lập tóm tắt để hiểu rõ yêu cầu của bài toán.
- Đừng ngại sai, mỗi lần sai là một lần chúng ta học được thêm điều mới và tiến bộ hơn!
Cô chúc các con luôn học giỏi và yêu thích môn Toán nhé!