CHỦ ĐỀ: HƯỚNG DẪN LUYỆN VIẾT CHỮ ĐẸP TIẾNG VIỆT LỚP 1 (SÁCH KẾT NỐI TRI THỨC VỚI CUỘC SỐNG)
Chào các bậc phụ huynh! Tôi là giáo viên tiểu học. Trong bộ sách Tiếng Việt 1 “Kết nối tri thức với cuộc sống”, việc rèn luyện chữ viết cho các em học sinh giai đoạn đầu năm học vô cùng quan trọng. Viết đúng, viết đẹp không chỉ giúp con đạt điểm cao mà còn rèn tính cẩn thận, nhẫn nại. Dưới đây là bài hướng dẫn chi tiết từng bước giúp phụ huynh đồng hành cùng con luyện viết tại nhà đúng chuẩn chương trình.
1. Chuẩn bị tư thế ngồi và cách cầm bút chuẩn
Trước khi đặt bút viết, phụ huynh cần điều chỉnh tư thế ngồi và cách cầm bút cho con. Đây là nền tảng để chữ viết không bị lệch và giúp con không bị mỏi lưng, vẹo cột sống.
Tư thế ngồi viết chuẩn:
- Lưng thẳng, không tựa ngực vào bàn.
- Đầu hơi cúi, khoảng cách từ mắt đến vở khoảng 25 cm đến 30 cm.
- Hai tay đặt đúng vị trí: Tay phải cầm bút, tay giữ nhẹ mép vở để không bị xê dịch.
- Hai chân để thoải mái, vuông góc với mặt đất.
- Mặt bàn bằng phẳng, ánh sáng chiếu từ phía trên bên trái sang.
Cách cầm bút đúng (Cầm bút bằng 3 ngón tay):
- Ngón cái và ngón trỏ giữ hai bên thân bút.
- Ngón giữa đỡ lấy thân bút ở phía dưới.
- Mép bàn tay tựa nhẹ lên mặt giấy khi di chuyển bút.
- Thân bút nghiêng về phía bên phải một góc khoảng 45 độ so với mặt giấy.
- Không cầm bút quá chặt hoặc quá thả lỏng; đầu ngón tay cách đầu ngòi bút khoảng 2,5 cm.
2. Quy chuẩn ô ly và kích thước chữ cỡ vừa (Học kỳ 1)
Trong sách Tiếng Việt 1 Kết nối tri thức, ở Học kỳ 1, học sinh luyện viết chủ yếu là chữ cỡ vừa trên vở 4 ô ly (hoặc 5 ô ly). Phụ huynh cần giúp con xác định đường kẻ ngang và đường kẻ dọc:
- Đường kẻ ngang 1 (đường kẻ đậm): Là đường chân chữ, nơi các con chữ đặt lên.
- Chiều cao con chữ 2 ô ly (gồm 3 đường kẻ ngang): Các chữ a, ă, â, c, e, ê, i, o, ô, ơ, n, m, u, ư, v, x.
- Chiều cao con chữ 2,5 ô ly (gồm 4 đường kẻ ngang): Chữ t.
- Chiều cao con chữ 4 ô ly: Các chữ d, đ, q, p.
- Chiều cao con chữ 5 ô ly (gồm 6 đường kẻ ngang): Các chữ b, h, k, l, g, y.
3. Hướng dẫn chi tiết luyện viết từng nhóm chữ cái
Nhóm 1: Nhóm chữ cấu tạo từ nét cong (o, ô, ơ, a, ă, â, d, đ, q, g, c, e, ê)
Đây là nhóm chữ quan trọng nhất. Nếu viết chuẩn chữ o (nét cong kín), con sẽ viết đẹp hầu hết các chữ còn lại.
-
Hướng dẫn viết chữ o:
Bước 1: Đặt bút dưới đường kẻ ngang 3 một chút.
Bước 2: Viết nét cong kín từ phải sang trái, chạm đường kẻ ngang 1 (đường kẻ đậm) rồi lượn lên điểm xuất phát.
Kích thước: Rộng 1,5 ô ly, cao 2 ô ly.
-
Hướng dẫn viết chữ a:
Bước 1: Viết nét cong kín (chữ o) rộng 1,5 ô ly.
Bước 2: Dặt bút trên đường kẻ ngang 3, viết nét móc ngược phải sát mép bên phải của nét cong kín, dừng bút ở đường kẻ ngang 2.
-
Hướng dẫn viết chữ c:
Bước 1: Đặt bút dưới đường kẻ ngang 3 một chút.
Bước 2: Viết nét cong hở phải, lưng dựa vào đường kẻ dọc, dừng bút ở giữa ô ly 1 (trên đường kẻ ngang 1).
Nhóm 2: Nhóm chữ cấu tạo từ nét móc (i, u, ư, v, r, n, m, p)
-
Hướng dẫn viết chữ i:
💡 Gợi ý lựa chọn tốt nhất cho: Sản Phẩm Đề Xuất
Đang có chương trình ưu đãi và giảm giá độc quyền trên Sét 3 Cuộn Túi Đựng Rác Tự Phân Huỷ Tiện Lợi Rễ Sử Dụng. Khám phá ngay!
Xem Chi Tiết & Nhận Ưu Đãi →Bước 1: Đặt bút trên đường kẻ ngang 2, viết nét xiên ngắn đến đường kẻ ngang 3.
Bước 2: Từ đường kẻ ngang 3, chuyển hướng viết nét móc ngược phải, dừng bút ở đường kẻ ngang 2.
Bước 3: Chấm một điểm nhỏ ngay trên đầu nét móc (trên đường kẻ ngang 3 một chút).
-
Hướng dẫn viết chữ u:
Bước 1: Viết nét xiên ngắn từ đường kẻ ngang 2 lên đường kẻ ngang 3.
Bước 2: Từ đường kẻ ngang 3, kéo thẳng xuống gần đường kẻ ngang 1 thì lượn cong sang phải, dừng bút ở đường kẻ ngang 3 (nét móc hai đầu/nét móc ngược rộng).
Bước 3: Từ đường kẻ ngang 3, viết nét móc ngược phải thứ hai sát vào nét trước, dừng bút tại đường kẻ ngang 2.
Nhóm 3: Nhóm chữ có nét khuyết (l, b, h, k, g, y)
-
Hướng dẫn viết chữ l (Cao 5 ô ly):
Bước 1: Đặt bút trên đường kẻ ngang 2.
Bước 2: Viết nét xiên hướng lên đường kẻ ngang 6, lượn cong đầu sang trái tạo thành nét khuyết trên.
Bước 3: Kéo thẳng dọc theo đường kẻ dọc xuống đường kẻ ngang 1, lượn cong chân viết nét móc ngược, dừng bút ở đường kẻ ngang 2.
-
Hướng dẫn viết chữ h (Cao 5 ô ly):
Bước 1: Viết nét khuyết trên giống chữ l, dừng bút ở đường kẻ ngang 1.
Bước 2: Từ điểm dừng bút, rê bút lên gần đường kẻ ngang 2, viết nét móc hai đầu (rộng 1,5 ô ly), dừng bút ở đường kẻ ngang 2.
4. Kỹ thuật nối chữ và khoảng cách giữa các chữ
Trong sách Tiếng Việt 1 Kết nối tri thức, sau khi học xong chữ cái, các em sẽ ghép tiếng và từ (Ví dụ: bói cá, nhà gỗ, đi bộ).
Quy tắc nối chữ (Nét nối):
- Nối từ nét móc sang nét móc: Giữ nguyên điểm dừng bút của chữ trước làm điểm bắt đầu chữ sau (VD: chữ “i” sang “n”).
- Nối từ nét cong sang nét khác: Mở rộng điểm dừng bút của chữ phía trước chạm vào nét của chữ phía sau.
- Nối từ nét khuyết sang nét cong (VD: “ba”): Dừng nét khuyết chữ b ở đường kẻ ngang 3, đưa nét nối sang nét cong kín của chữ a.
Khoảng cách chuẩn:
- Khoảng cách giữa các con chữ trong một tiếng: Bằng một nửa con chữ o (khoảng 0,75 ô ly).
- Khoảng cách giữa các tiếng (các từ): Bằng chiều rộng một con chữ o (1,5 ô ly). Phụ huynh có thể dạy con mẹo “khoảng cách bằng một con chữ o” để con dễ hình dung.
5. Lời khuyên dành cho phụ huynh khi rèn chữ cho con tại nhà
- Không ép con luyện viết quá lâu: Mỗi buổi chỉ nên rèn từ 20 đến 30 phút để con không bị mỏi tay hay áp lực.
- Sử dụng đúng loại bút: Đầu năm học lớp 1, nên dùng bút chì 2B hoặc 3B có ngòi mềm, nét rõ. Khi chuyển sang bút mực, chọn loại bút ngòi mài nông để con dễ viết.
- Khen ngợi kịp thời: Hãy chỉ ra những nét chữ con viết đẹp, tô điểm thêm ngôi sao hoặc nhãn vở khen ngợi để con có động lực luyện tập mỗi ngày.
- Kiên nhẫn sửa từng nét: Khi thấy con viết sai, phụ huynh hãy chấm các điểm tọa độ (điểm đặt bút, điểm chuyển hướng, điểm dừng bút) trên vở để con nối lại đúng chuẩn.