BÀI 23: CỘNG, TRỪ SỐ THẬP PHÂN – TOÁN LỚP 5
Chào các em học sinh và quý phụ huynh! Cô rất vui được đồng hành cùng các em trong bài học hôm nay. Bài 23 nằm trong chương trình SGK “Kết nối tri thức với cuộc sống” Lớp 5. Đây là một bài học rất quan trọng giúp các em nắm vững kỹ năng tính toán với số thập phân để áp dụng vào các bài toán thực tế hàng ngày.
I. KIẾN THỨC CẦN NHỚ
1. Muốn cộng hai số thập phân ta làm như sau:
- Bước 1: Viết số hạng này dưới số hạng kia sao cho các chữ số ở cùng một hàng đặt thẳng cột với nhau (hàng phần mười thẳng hàng phần mười, hàng đơn vị thẳng hàng đơn vị,…).
- Bước 2: Thực hiện phép cộng như cộng các số tự nhiên.
- Bước 3: Viết dấu phẩy ở tổng thẳng cột với các dấu phẩy của các số hạng.
2. Muốn trừ hai số thập phân ta làm như sau:
- Bước 1: Viết số trừ dưới số bị trừ sao cho các chữ số ở cùng một hàng đặt thẳng cột với nhau.
- Bước 2: Thực hiện phép trừ như trừ các số tự nhiên.
- Bước 3: Viết dấu phẩy ở hiệu thẳng cột với các dấu phẩy của số bị trừ và số trừ.
Lưu ý: Nếu số chữ số ở phần thập phân của số bị trừ ít hơn số chữ số ở phần thập phân của số trừ, ta có thể viết thêm chữ số 0 vào bên phải phần thập phân của số bị trừ rồi thực hiện phép trừ.
II. HƯỚNG DẪN GIẢI BÀI TẬP BÁM SÁT SGK KẾT NỐI TRI THỨC
Bài 1: Đặt tính rồi tính
Đề bài:
- 45,36 + 27,51
- 83,4 – 29,25
Lời giải chi tiết:
a) 45,36 + 27,51
Bước 1: Đặt tính sao cho các chữ số cùng hàng thẳng cột với nhau và dấu phẩy thẳng cột.
Bước 2: Thực hiện phép cộng từ phải sang trái:
- 6 cộng 1 bằng 7, viết 7.
- 3 cộng 5 bằng 8, viết 8.
- 5 cộng 7 bằng 12, viết 2 nhớ 1.
- 4 cộng 2 bằng 6, thêm 1 bằng 7, viết 7.
- Hạ dấu phẩy thẳng cột với các số hạng.
Kết quả: 45,36 + 27,51 = 72,87
b) 83,4 – 29,25
Bước 1: Ta coi 83,4 là 83,40 rồi đặt tính sao cho các chữ số cùng hàng thẳng cột với nhau.
Bước 2: Thực hiện phép trừ từ phải sang trái:
- 0 không trừ được 5, lấy 10 trừ 5 bằng 5, viết 5 nhớ 1.
- 2 thêm 1 bằng 3; 4 trừ 3 bằng 1, viết 1.
- 3 không trừ được 9, lấy 13 trừ 9 bằng 4, viết 4 nhớ 1.
- 2 thêm 1 bằng 3; 8 trừ 3 bằng 5, viết 5.
- Hạ dấu phẩy thẳng cột với số bị trừ và số trừ.
Kết quả: 83,4 – 29,25 = 54,15
Bài 2: Tính bằng cách thuận tiện nhất
Đề bài: Tính giá trị biểu thức: A = 14,25 + 7,8 + 5,75 + 2,2
Lời giải chi tiết:
![[SIÊU TIẾT KIỆM] Giấy ăn rút Topgia đa sắc cao cấp 240 tờ 4 lớp, dập vân 4D, mềm mịn, thấm hút tốt](https://media.canva.com/1/image-placeholder.png)
💡 Gợi ý lựa chọn tốt nhất cho: Sản Phẩm Đề Xuất
Đang có chương trình ưu đãi và giảm giá độc quyền trên [SIÊU TIẾT KIỆM] Giấy ăn rút Topgia đa sắc cao cấp 240 tờ 4 lớp, dập vân 4D, mềm mịn, thấm hút tốt. Khám phá ngay!
Xem Chi Tiết & Nhận Ưu Đãi →Các em hãy quan sát các số hạng có phần thập phân khi cộng lại với nhau tạo thành số tròn (0,25 + 0,75 = 1; 0,8 + 0,2 = 1). Ta nhóm các số đó lại với nhau như sau:
A = (14,25 + 5,75) + (7,8 + 2,2)
A = 20 + 10
A = 30
Đáp số: 30
Bài 3: Giải bài toán có lời văn (Vận dụng thực tế)
Đề bài: Nam có một sợi dây dài 15,5 m. Nam đã cắt đi một đoạn dây dài 4,8 m để làm dây nhảy và một đoạn dây dài 3,2 m để buộc hàng. Hỏi sợi dây còn lại dài bao nhiêu mét?
Lời giải chi tiết:
Cách 1: Tính lần lượt từng đoạn dây bị cắt.
Tóm tắt:
- Sợi dây ban đầu: 15,5 m
- Cắt lần 1 (dây nhảy): 4,8 m
- Cắt lần 2 (buộc hàng): 3,2 m
- Còn lại: … mét?
Bài giải:
Tổng độ dài hai đoạn dây Nam đã cắt là:
4,8 + 3,2 = 8 (m)
Độ dài sợi dây còn lại là:
15,5 – 8 = 7,5 (m)
Đáp số: 7,5 m
III. NHỮNG LƯU Ý QUAN TRỌNG KHI LÀM BÀI
- Luôn luôn kiểm tra xem các dấu phẩy đã đặt thẳng cột với nhau chưa trước khi thực hiện tính.
- Đừng quên hạ dấu phẩy xuống kết quả (tổng hoặc hiệu). Đây là lỗi sai phổ biến nhất mà học sinh tiểu học thường mắc phải.
- Khi trừ số thập phân, nếu phần thập phân của số bị trừ thiếu chữ số, hãy mạnh dạn viết thêm chữ số 0 vào bên phải để tránh trừ nhầm.
Chúc các em học tốt và luôn yêu thích môn Toán nhé!