🔍 Tìm kiếm thông tin tại khu vực Đà Nẵng:




HƯỚNG DẪN GIẢI BÀI TẬP KHTN 7 – BÀI 4: PHÂN TỬ – ĐƠN CHẤT – HỢP CHẤT

Chào các em học sinh thân mến! Cô/Thầy rất vui được đồng hành cùng các em trong bài học hôm nay. Đây là bài học rất quan trọng trong chương trình Khoa học tự nhiên 7 (Bộ sách Kết nối tri thức với cuộc sống). Nhằm giúp các em nắm chắc kiến thức và biết cách trình bày bài tập chuẩn xác vào vở, cô/thầy đã biên soạn lời giải chi tiết từng bước dưới đây.

I. TÓM TẮT LÝ THUYẾT TRỌNG TÂM

  • Phân tử: Là hạt đại diện cho chất, gồm một số nguyên tử liên kết với nhau và thể hiện đầy đủ tính chất hóa học của chất.
  • Khối lượng phân tử (KLPT): Là khối lượng của một phân tử, được tính bằng tổng khối lượng của các nguyên tử có trong phân tử đó. Đơn vị khối lượng nguyên tử/phân tử là amu.
  • Đơn chất: Là những chất được tạo nên từ một nguyên tố hóa học (Ví dụ: Khí nitrogen N2, kim loại đồng Cu, khí oxygen O2).
  • Hợp chất: Là những chất được tạo nên từ hai hay nhiều nguyên tố hóa học khác nhau (Ví dụ: Nước H2O, muối ăn NaCl, khí carbon dioxide CO2).

II. HƯỚNG DẪN GIẢI BÀI TẬP TRONG SÁCH GIÁO KHOA

Bài 1 (Trang 25 SGK KHTN 7 – Kết nối tri thức): Tính khối lượng phân tử

Đề bài: Tính khối lượng phân tử của các chất sau:

  1. Khí methane, biết phân tử gồm 1 nguyên tử carbon và 4 nguyên tử hydrogen.
  2. Muối ăn, biết phân tử gồm 1 nguyên tử sodium và 1 nguyên tử chlorine.

Bài giải chi tiết:

Tra bảng khối lượng nguyên tử trong SGK: C = 12 amu, H = 1 amu, Na = 23 amu, Cl = 35.5 amu.

1. Tính khối lượng phân tử của methane:

Phân tử methane gồm 1 nguyên tử C và 4 nguyên tử H.

Khối lượng phân tử methane = (1 × Khối lượng nguyên tử C) + (4 × Khối lượng nguyên tử H)

Khối lượng phân tử methane = (1 × 12) + (4 × 1) = 12 + 4 = 16 (amu).

2. Tính khối lượng phân tử của muối ăn:

Phân tử muối ăn gồm 1 nguyên tử Na và 1 nguyên tử Cl.

Khối lượng phân tử muối ăn = (1 × Khối lượng nguyên tử Na) + (1 × Khối lượng nguyên tử Cl)

Khối lượng phân tử muối ăn = (1 × 23) + (1 × 35.5) = 58.5 (amu).

Bài 2 (Trang 27 SGK KHTN 7 – Kết nối tri thức): Phân biệt đơn chất và hợp chất

Đề bài: Trong các chất sau, chất nào là đơn chất, chất nào là hợp chất?

  • a) Khí oxygen được tạo thành từ nguyên tố O.
  • b) Nước được tạo thành từ hai nguyên tố H và O.
  • c) Kim loại aluminium (nhôm) được tạo thành từ nguyên tố Al.
  • d) Đường sucrose được tạo thành từ ba nguyên tố C, H và O.

Bài giải chi tiết:

Dựa vào định nghĩa: Đơn chất được tạo từ 1 nguyên tố hóa học; Hợp chất được tạo từ từ 2 nguyên tố hóa học trở lên.

  • Đơn chất bao gồm:
    • a) Khí oxygen (vì chỉ tạo từ 1 nguyên tố O).
    • c) Kim loại aluminium (vì chỉ tạo từ 1 nguyên tố Al).
  • Hợp chất bao gồm:
    • b) Nước (vì được tạo từ 2 nguyên tố H và O).
    • d) Đường sucrose (vì được tạo từ 3 nguyên tố C, H và O).

Bài 3 (Trang 28 SGK KHTN 7 – Kết nối tri thức): Bài tập tổng hợp

Đề bài: Cho các mô hình phân tử sau:

– Mô hình A: Gồm 2 nguyên tử Nitrogen (N) liên kết với nhau.

– Mô hình B: Gồm 1 nguyên tử Carbon (C) liên kết với 2 nguyên tử Oxygen (O).

Hãy cho biết chất nào là đơn chất, chất nào là hợp chất? Tính khối lượng phân tử của mỗi chất.

Bài giải chi tiết:

  1. Phân loại đơn chất, hợp chất:
    • Chất A (khí nitrogen):đơn chất vì trong phân tử chỉ chứa một loại nguyên tố hóa học là Nitrogen (N).
    • Chất B (khí carbon dioxide):hợp chất vì trong phân tử chứa hai loại nguyên tố hóa học khác nhau là Carbon (C) và Oxygen (O).
  2. Tính khối lượng phân tử:
    • Khối lượng phân tử của chất A: (2 × 14) = 28 (amu).
    • Khối lượng phân tử của chất B: (1 × 12) + (2 × 16) = 12 + 32 = 44 (amu).

III. LỜI KHUYÊN CỦA GIÁO VIÊN KHI LÀM BÀI TẬP

Để đạt điểm tối đa trong các bài kiểm tra phần này, các em cần chú ý:

  1. Nhớ rõ định nghĩa đơn chất (1 nguyên tố) và hợp chất (từ 2 nguyên tố trở lên).
  2. Tra đúng khối lượng nguyên tử (KLNT) trong Bảng tuần hoàn các nguyên tố hóa học (SGK trang 21).
  3. Viết đầy đủ các bước tính toán khối lượng phân tử, không nên chỉ ghi mỗi đáp số cuối cùng. Đừng quên ghi đơn vị là amu.

Chúc các em học tốt và luôn yêu thích môn Khoa học tự nhiên 7!