CHỦ ĐỀ: BÀI 1 – ÔN TẬP VỀ SỐ TỰ NHIÊN (TOÁN 5 KẾT NỐI TRI THỨC VỚI CUỘC SỐNG)
Chào các em học sinh thân yêu và quý phụ huynh! Cô rất vui được đồng hành cùng các em trong chương trình Toán lớp 5 bộ sách Kết nối tri thức với cuộc sống. Để giúp các em vững vàng kiến thức ngay từ tuần học đầu tiên, cô đã biên soạn lời giải chi tiết và phương pháp giải từng bước cho Bài 1: Ôn tập về số tự nhiên. Nội dung trình bày chuẩn xác, rõ ràng, giúp các em chép bài và ôn luyện hiệu quả nhất.
I. TÓM TẮT KIẾN THỨC CẦN NHỚ
- 1. Đọc và viết số tự nhiên: Ta tách số thành từng lớp từ phải sang trái (Lớp đơn vị, lớp nghìn, lớp triệu, lớp tỉ). Mỗi lớp gồm 3 hàng. Khi đọc hoặc viết, ta thực hiện từ trái sang phải.
- 2. So sánh hai số tự nhiên:
- Số nào có nhiều chữ số hơn thì lớn hơn.
- Nếu hai số có cùng số chữ số, ta so sánh từng cặp chữ số ở cùng một hàng lần lượt từ trái sang phải.
- 3. Làm tròn số tự nhiên: Muốn làm tròn số đến một hàng nào đó, ta nhìn chữ số ngay bên phải của hàng làm tròn:
- Nếu chữ số đó lớn hơn hoặc bằng 5 (5, 6, 7, 8, 9), ta cộng thêm 1 vào chữ số của hàng làm tròn.
- Nếu chữ số đó bé hơn 5 (0, 1, 2, 3, 4), ta giữ nguyên chữ số của hàng làm tròn.
- Tất cả các chữ số bên phải hàng làm tròn đều chuyển thành chữ số 0.
II. HƯỚNG DẪN GIẢI CHI TIẾT BÀI TẬP SGK TOÁN 5 (KẾT NỐI TRI THỨC)
Bài 1 (Trang 6 – SGK Toán 5 Tập 1)
Đề bài: Đọc các số sau và cho biết chữ số 5 ở mỗi số thuộc hàng nào, lớp nào:
a) 45 210
b) 1 508 320
c) 53 004 891
Lời giải chi tiết:
a) Số 45 210
- Đọc là: Bốn mươi lăm nghìn hai trăm mười.
- Chữ số 5 nằm ở hàng nghìn, thuộc lớp nghìn.
b) Số 1 508 320
- Đọc là: Một triệu năm trăm linh tám nghìn ba trăm hai mươi.
- Chữ số 5 nằm ở hàng trăm nghìn, thuộc lớp nghìn.
c) Số 53 004 891
- Đọc là: Năm mươi ba triệu không trăm linh tư nghìn tám trăm chín mươi mốt.
- Chữ số 5 nằm ở hàng chục triệu, thuộc lớp triệu.
Bài 2 (Trang 6 – SGK Toán 5 Tập 1)
Đề bài: Tìm số thích hợp thay cho dấu chấm hỏi trong dãy số sau:
a) 12 345, 12 346, 12 347, ? , 12 349
b) 100 000, 200 000, 300 000, ? , 500 000
Lời giải chi tiết:
a) Dãy số: 12 345, 12 346, 12 347, ? , 12 349
Nhận xét: Dãy số tự nhiên liên tiếp tăng dần 1 đơn vị.
Số cần điền là: 12 347 + 1 = 12 348.
Vậy dấu ? là số 12 348.
b) Dãy số: 100 000, 200 000, 300 000, ? , 500 000
Nhận xét: Dãy số tròn trăm nghìn tăng dần 100 000 đơn vị.
Số cần điền là: 300 000 + 100 000 = 400 000.
Vậy dấu ? là số 400 000.
Bài 3 (Trang 7 – SGK Toán 5 Tập 1)
Đề bài: Điền dấu thích hợp (>, <, =) vào chỗ chấm:
a) 99 999 … 100 000
b) 854 320 … 854 302
c) 6 000 000 … 5 999 999
Lời giải chi tiết:
a) 99 999 < 100 000
Giải thích: Số 99 999 có 5 chữ số, số 100 000 có 6 chữ số. Số nào có ít chữ số hơn thì bé hơn.
b) 854 320 > 854 302
Giải thích: Cả hai số đều có 6 chữ số. So sánh các hàng từ trái sang phải: Chữ số hàng trăm nghìn, hàng chục nghìn, hàng nghìn và hàng trăm đều giống nhau. Đến hàng chục, ta có 2 > 0, do đó 854 320 > 854 302.
c) 6 000 000 > 5 999 999
Giải thích: Cả hai số đều có 7 chữ số. So sánh hàng lớn nhất là hàng triệu: 6 > 5, do đó 6 000 000 > 5 999 999.
Bài 4 (Trang 7 – SGK Toán 5 Tập 1)
Đề bài: Làm tròn số 4 582 319 đến:
a) Hàng trăm nghìn
b) Hàng chục nghìn
Lời giải chi tiết:
a) Làm tròn đến hàng trăm nghìn:
Chữ số hàng trăm nghìn của số 4 582 319 là 5. Chữ số ngay bên phải (hàng chục nghìn) là 8.
Vì 8 > 5 nên ta cộng 1 vào chữ số hàng trăm nghìn (5 + 1 = 6) và chuyển tất cả chữ số bên phải thành 0.
Kết quả làm tròn: 4 600 000.
b) Làm tròn đến hàng chục nghìn:
Chữ số hàng chục nghìn của số 4 582 319 là 8. Chữ số ngay bên phải (hàng nghìn) là 2.
Vì 2 < 5 nên ta giữ nguyên chữ số hàng chục nghìn là 8 và chuyển tất cả chữ số bên phải thành 0.
Kết quả làm tròn: 4 580 000.
III. LỜI KHUYÊN DÀNH CHO HỌC SINH VÀ PHỤ HUYNH
Bài học đầu tiên lớp 5 nhằm củng cố chắc chắn khái niệm về số tự nhiên, cấu tạo thập phân và quy tắc làm tròn số. Khi hướng dẫn học sinh làm bài ở nhà, phụ huynh nên nhắc các em:
- Luôn đếm số chữ số trước khi thực hiện so sánh hai số.
- Dùng bút chì gạch chân dưới hàng cần làm tròn để tránh nhầm lẫn chữ số xét điều kiện.
- Đọc kĩ yêu cầu đề bài (đọc số, viết số hay xác định vị trí hàng và lớp).
Chúc các em học sinh luôn học tốt và có thật nhiều niềm vui với môn Toán lớp 5!